ارزیابی نقش شهرهای کوچک در توسعه کانون های جمعیتی پیرامون با استفاده از تحلیل شبکه ای
مهسا نجارصادقی*، کارشناسی ارشد برنامه ریزی منطقه ای، گروه شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران
منوچهر طبیبیان، استاد، گروه شهرسازی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران

چکیده: در ايران سياست شهرها ي جديد از نظر توسعه شهري، منطقه اي و ملي موفقيت آميز نبوده است، بنابراين عملكرد شهرهاي كوچك و مديريت و برنامه ريزي براي آنها، مي تواند راه حل مناسبي به سوي توسعه پايدار شهري باشد. امروزه با تحولات گسترده اقتصادي - اجتماعي و تكنولوژيك از جمله در زمينه حمل و نقل و راه هاي ارتباطي، روابط شهر و روستا بسيار گسترده و متنوع شده است. وجود مشکلات ناشی از رشد شهرهای بزرگ، تراکم جمعیت و همچنین مهاجرت روستائیان به این شهرها موجب توجه و تاکید برنامه ریزان به تقویت و رشد شهرهای کوچک گردید. این اعتقاد وجود دارد که با تقویت شهرهای کوچک می توان مسیر مهاجرت های روستائیان به شهرهای بزرگ تر را تغییر داده و بسیاری از مشکلات موجود در نواحی روستایی را که ناشی از عدم دسترسی مناسب روستائیان به مراکز خدماتی است برطرف نمود. در ایران با اجرای سیاست تبدیل روستاها به شهر، بسیاری از نقاط روستایی به ویژه در دو دهۀ اخیر به شهر تبدیل شد ه اند. شهر كنوني ارجمند در شهرستان فیروزکوه يكي از اين شهرهاست. هدف اين مقاله بررسي نقش شهر ارجمند به عنوان يك كانون شهري كوچك در توسعه نواحي روستايي پيرامون آن است. بدين منظور، 7عملكرد درقالب 49 متغير با بهره گيري از روش تحليل شبكه بررسي و جريانات و روابط موجود در سطح دهستان مورد مطالعه، در دو مقطع قبل و بعد از شهر شدن ارجمند مقايسه و بررسي شده است. داده هاي حاصل از تحليل جريانات نشان مي دهد كه در دوره اول با توجه به تمركز اكثر خدمات در شهر فیروزکوه، نقاط روستايي دهستان قزقانچای بيشترين وابستگي را به اين شهر داشته، اما در دوره دوم با تمركز اين نوع خدمات در شهر ارجمند از وابستگي سكونتگاه هاي دهستان به شهر فیروزکوه كاسته شده است، همچنين درصد تراكم هر يك از عملكردها بعد از شهر شدن ارجمند نسبت به دوره قبل تا حدودي بهبود يافته كه دليل آن استقرار و پراكندگي اين نوع خدمات در نقاط روستايي دهستان مي باشد.


واژگان کلیدی: کانون جمعیتی، توسعه روستایی، شهر ارجمند، شهرهای کوچک، روستا شهرها


دریافت اصل مقاله (349KB)

Assessing the role of small towns in the development of the surrounding population centers using network analysis
Mahsa Najar Sadeghi * Master of Regional Planning, Department of Urban Planning, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran
Manouchehr Tabibian, Professor, Department of Urban Planning, Fine Arts Campus, University of Tehran, Tehran

Abstract: In Iran, the policy of new cities has not been successful in terms of urban, regional and national development, so the performance of small cities and management and planning for them, can be a good solution to sustainable urban development. Today, with extensive socio-economic and technological developments, including in the field of transportation and communication routes, urban and rural relations have become very wide and diverse. The existence of problems caused by the growth of large cities, population density, as well as the migration of villagers to these cities, caused the attention of planners to strengthen and grow small cities. It is believed that by strengthening small towns, it is possible to change the migration routes of villagers to larger cities and solve many of the problems in rural areas due to the lack of proper access to service centers for villagers. In Iran, with the implementation of the policy of turning villages into cities, many rural areas, especially in the last two decades, have become cities. The current honorable city in Firoozkooh city is one of these cities. The purpose of this paper is to investigate the role of the honorable city as a small urban center in the development of the surrounding rural areas. For this purpose, 7 functions in the form of 49 variables have been compared and examined in the two periods before and after the honorable urbanization, using the analysis method of the study network and the currents and relations at the level of the studied village. Data from analysis of currents show that in the first period, due to the concentration of most services in Firoozkooh city, rural areas of Qazqanchai village had the highest dependence on this city, but in the second period with the focus of this type of services in Arjumand city on residential dependence. The rural areas have been reduced to the city of Firoozkooh, and the density of each of the functions has improved somewhat after becoming a city compared to the previous period, due to the establishment and distribution of this type of service in rural areas of the village.


Keywords: population center, rural development, honorable city, small towns, urban villages


Download original article (131KB)

بستن
مقایسه